De allerlaatste caracara ter wereld

Gelezen door: Katja Feremans (74 boeken)

Guadeloupe. De jonge Belgische arts Victor Duval raakt er in de ban van Cassandra, ‘de-vrouw-die-met-de-rug-naar-de-wereld-aan-de-waterlijn-staat’. Sinds de verdwijning van haar geliefde wacht zij daar zwijgend op zijn terugkeer. Híj zal niet meer opduiken, wel spoelen er enkele vrouwen en kinderen aan die hun tong verloren hebben, een gevolg van hun verdriet en trauma’s die te groot zijn voor woorden. Omdat ze onrust brengen onder de inlanders, beslist de eilandpolitie om hen op te sluiten. Opsluiting is ook beter voor hun eigen veiligheid, zo heet het. Een leugen, zo zal blijken.
 
In de tweede verhaallijn treedt Madame op de voorgrond. Zij bestiert de bar waar dokter Duval dagelijks een kop koffie gaat drinken. Op haar aansturen wordt zowel Duvals verleden ontrafeld als het hare. Bovendien komt er een raakvlak tussen hun beider levens naar boven.
 
Alles blijkt met alles samen te hangen, deels door de wisselvalligheden van het lot, maar deels ook door de typische suggestieve logica van Peter Verhelst. Die spreekt uit zijn associatieve beelden en uit de mantra-achtige refreinen die hij door zijn tekst vlecht – zoals zijn beschrijving van de caracara die ook de naar deze vogel genoemde wind zal typeren: 'De vogel wipte op en neer, spreidde zijn vleugels en bukte zich, wreef de twee messen van zijn snavel over elkaar. Toen de vogel tot rust kwam, zijn vleugels rond zijn lijf gevouwen, kreeg hij de schubben van een dennenappel'.
 
Op de cover van De allerlaatste caracara ter wereld – bedoeld is de caracara van Guadeloupe, een valkachtige roofvogel die door toedoen van de mens omstreeks 1900 uitgestorven is – staat een van de vele poëtisch-bevreemdende onderwatersculpturen van de Brits-Guyanese beeldhouwer Jason deCaires Taylor. Een intrigerende omslagfoto die perfect past bij de sfeer van het boek.

Gelezen door: Peter Geiregat (479 boeken)

Citaat: "Het was iets uit een film, het was pathetisch. Het was belachelijk, het was enorm."

Victor Duval is arts op een tropisch eiland waar bijgeloof nog sterk aanwezig is. Hij wordt doorgaans als voorlaatste bij de zieken geroepen. De laatste is pastoor Coriolan.
Ze kennen elkaar door en door, zijn eerder elkaars tegenpolen. Ze praten evenveel met stiltes en wijn als met woorden.
De geschiedenis van het verhaal en van dokter Duval begint bij Cassandra Vital. Ze staart naar de zee en wacht op haar geliefde die verdronken is. Cassandra is gek van liefde en verdriet. Dokter Duval raakt in de ban van haar en zal geleidelijk haar vertrouwen en haar liefde proberen winnen.

De vader van dr Duval is nog soldaat geweest op het eiland waar hij met ijzeren hand moest instaan voor de orde. Gruwelijke foto's zijn de stille getuigen van die barbaarse periode. Kiest dr Duval daarvoor om naar dit eiland terug te keren na de dood van zijn vader?
Madame Violette vertelt hoe ze zijn vader nog heeft gekend. Hoe haar man, Boy,  gestorven is tijdens de folteringen. Hoe ze haar kind heeft afgestaan aan de familie Vital. Waarom Cassandra hier niet achter mag komen.

Ondertussen spoelen niet alleen dolfijnen en walvissen aan op het eiland. Op enkele dagen tijd worden er acht vrouwen en kinderen op het strand aangetroffen. Het leger gebruikt de grote middelen en bouwt een kamp om de vrouwen 'voor hun eigen goed' op te sluiten. Dr Duval moet waken over hun gezondheid. Cassandra laat zich samen met de vrouwen opsluiten, waardoor dr Duval meer dan ooit begaan is met het lot van de vrouwen. Gaandeweg versoepelen de veiligheidsmaatregelen in het kamp. Dan slaat het noodlot toe. Dokter Duval kan niet anders dan het eiland verlaten.

De zinnen van Peter Verhelst zeggen het meest alledaagse op een aparte manier. Het verhaal is geen rechte streep van begin tot einde, maar vertoont hiaten die overbrugd worden met beelden, flarden, techniek. Zijn verhalen zijn nooit afgerond, maar hoekig mooi. De antwoorden staan ergens in het boek, maar zelden worden ze gegeven nadat de vraag wordt gesteld.