Gelezen door: Mia (100 boeken)
Citaat: "Het lijkt wel of we zweven, zegt ze dromerig nadat ze een tijdje naar de wolken hebben getuurd, en hij merkt het ook, het is alsof ze de rivier afdrijven, het gras golft en dobbert om hen heen, en onder hem opent zich een peilloze, duistere diepte die duizenden soldatenlichamen in zich bergt, alsof de aarde een toren is van levens die er hadden kunnen zijn, maar die ruw zijn afgebroken, en zonder logische verklaring bevindt hij zich als enige overlevende boven in de wankele spits. (168)"
Het verhaal speelt zich af in Kortrijk, ergens midden jaren '20 van de vorige eeuw. De oorlog is al enkele jaren voorbij, maar is toch nog merk-en voelbaar.
Noen Merckem is in 1917' op de noen'in Merckem gevonden. Fysiek is hij compleet in orde, maar hij weet niet meer wie hij is en is opgenomen in het Guislaingesticht in Gent. Af en toe zet het gesticht een advertentie waarop dan tientallen vrouwen reageren. Een van hen, Julienne, herkent hem als haar man, als vermist opgegeven in 1917. Ze komt uit Kortrijk en zegt dat hij Amand Coppens is, fotograaf van beroep, en dat hij twee kinderen heeft. Hij herkent haar niet, maar ze neemt hem mee 'op proef'.
Ze hernemen niet meteen hun leven als man en vrouw. Ze proberen langzamerhand aan mekaar te wennen. Hij werkt mee in de winkel waar ze goed geld verdienen aan foto's voor oorlogsweduwen. Julienne weet duidelijk van aanpakken. Ze toont een ongelooflijk geduld en zorgzaamheid. Ze haalt hem uit zijn afgrijselijke nachtmerries, vergeeft hem zijn gewelddadigheid tegenover haar en verzint een verleden, een identiteit voor hem. Vandaar de titel.
Er blijft veel onuitgesproken. We volgen Amand in zijn gedachtewarrelingen en komen uiteindelijk wel veel van hem te weten, ook omdat zijn nachtmerries concreter worden. Julienne blijft een beetje een raadsel.
Het is een beklijvend boek over het verlies van je identiteit. Kun je leven met een identiteit die je aangepraat wordt? Kun je kiezen voor een identiteit?
De auteur heeft de innerlijke strijd in een soort monologue intérieur gegoten. Je zit vast in het hoofd van Noen/Amand. Het gaat maar door, 536 bladzijden lang, in lange zinnen aan elkaar geweven met 'en'. Dat klinkt misschien saai, maar is het niet.
Er zit ook een erotische lijn in. Amand en Julienne leren mekaar lichamelijk kennen. Hun seksleven is anders dan voor de oorlog, heviger, minder geremd. De oorlog heeft veel losgemaakt...
Alles is heel realistisch beschreven, misschien omdat Amand dit alles voor de eerste keer ziet en meemaakt? Je krijgt het gevoel dat je zo de weg in Kortrijk kunt vinden. De beschrijving van het slagveld en hetnaoorlogse, bankroete Duitsland vond ik hallucinant.
De auteur is Nederlandse. Dat merk je aan het taalgebruik. Soms valt er een woord of een uitdrukking die te 'Hollands' is (hij begrijpt er geen mallemoer van, bijvoorbeeld). Belangrijk is dit niet. Een Nederlandse lezer merkt het niet eens. Ze gebruikt ook typisch Vlaamse (sic) woorden, als sjoeke en ze spreekt over de boches. Sjoeke vond ik een beetje vreemd. Het lijkt me meer Antwerps /Brabants. Ook niet erg. Vreemder vond ik dat nergens de taal van Noen besproken wordt. Er werd toen toch nog overal dialect gesproken? Ze moeten toch gehoord hebben waar hij min of meer vandaan kwam?
Enfin, dit zijn maar terzijdes. In de huid kruipen van een Vlaamse soldaat ten tijde van de Eerste Wereldoorlog, mee-denken, mee-voelen... Het was een verwarrende, meeslepende ervaring!
|
Reacties (0)Delen
|