Gelezen door: André Oyen (3553 boeken)

Citaat: "Mijn taak zat erop. Ik heb God verdreven uit een meisje met vuile seks en droevige verhalen. Mijn eerste exorcisme met succes volbracht."

In 2007 won Joost Vandecasteele de door het Utrechtse literair tijdschrift Lava Literair ingestelde Brandende Pen. Een prijs voor het beste literaire korte verhaal van de hand van een nog niet gepubliceerde schrijver. Ondertussen heeft deze schrijver een verhalenbundel gepubliceerd met de veelzeggende titel Hoe de wereld perfect functioneert zonder mij.

De verhalen zijn goed en stevig van structuur en voeren heel wat losers ten tonele. Bukowski is dan ook altijd zeer dichtbij. Werkloze zuipende en somber filosoferende mannen geflankeerd door nymfomane, IQ-lage vrouwen vervullen permanent de hoofdrollen. De protagonisten mogen dan over een hoop communicatiemiddelen beschikken, tot echte conversatie komen ze niet, tot copulatie wel. Kutjes vol zaad en stijve penissen zijn aan de orde van de dag én de nacht….

En toch weet deze auteur de lezer in zijn ban te krijgen. Het merendeel van de verhalen vind ik zéér goed maar aarom ik doe wat ik doe is toch wel fenomenaal. Hierin confronteert de schrijver zijn vrouwelijk hoofdpersonage met haar ziel, die haar als woordvoerster van de gevoelens komt mededelen dat ze collectief besloten hebben om naar een ander lichaam te verkassen.
In zijn totaliteit een heel sterke bundel vol vernuftige hersenspinsels en zinnen die je als lezer om hun prachtige en fantasierijke kronkels meerdere malen wil lezen.

Gelezen door: Theo Schippers (104 boeken)

Citaat: "Suzy ontvluchtte de massa, waanzinnig geworden door dertig procent korting op gestreepte pyjama’s en zwaar hoestend door het stof van de werkzaamheden. Vier nieuwe verdiepingen worden in een ijltempo bijgebouwd, goed voor tweehonderd nieuwe bewoners. "

Deze verhalenbundel is gesitueerd in de toekomst, maar weerspiegelt wat Vandecasteele nu al heeft als kritiek op onze maatschappij.

De grootstad
Vandecasteele houdt niet van de grootstad. Teveel mensen, teveel werklozen, te weinig (gezonde) lucht. ‘Een appartement met uitzicht op het park’ betekent dat er vanop het balkon tussen twee torenhoge gebouwen een stipje groen te zien is. Een dergelijke samenleving leidt tot argwaan, angst, agressie. Nog meer heeft Vandecasteele een hekel aan de steden binnen de grootsteden, de gebouwen die even hoog als diep zijn, met Escher-achtige gangen en trappen, de uit hun voegen gebarsten shopping-centers waar mensen nu ook wonen. Zij zijn totaal van 'de buitenwereld' (de grootstad) vervreemd en gaan vaak nooit meer buiten het shopping-center, ze hebben er immers alles: werk, winkels, een woning. In de grootstad dwalen alle personages van Vandecasteele rond, onnadenkend deelnemend aan een oppervakkig bestaan ofwel wanhopig op zoek naar enige zingeving in hun bestaan.

Seks
Bij gebrek aan zingeving, laat Vandecasteele de personages van zijn boek hun toevlucht nemen tot het laatste waar de mens nog een euforische roes in zoekt in het leven: seks. One-night-stands, natuurlijk. Een relatie van drie weken is erg lang. Gelukkig is de seks in zijn verhalen goed. Vandecasteele beperkt zich niet tot goede seks, zoals die zo vaak voorkomt in boeken, maar beschrijft ook slechte seks en mislukte seks die op niets uitdraait, allemaal zaken die ook deel uitmaken van het seksuele gebeuren. En de goede seks is dan weer aangenaam beschreven.
Enig probleem, er is wel heel veel seks, en Vandecasteele is niet genoeg een literair wonder qua stijl om hiermee te kunnen blijven boeien, en dus wordt zelfs dat ook saai.

Actueel
Wat me teveel ontbreekt bij andere schrijvers, en waar ik van houd bij Vandecasteele was al in deze eerste bundel volop aanwezig: woorden als streaming, internetporno, een tablet enzovoort, zijn hier heel gewoon. Terwijl ik bij andere boeken zo vaak de indruk heb een verhaal te lezen over een ander tijdperk – hoogstens wisselen personages een sms’je uit – was voor Vandecasteele toen hij deze verhalen schreef, zo rond 2009, het verwerken van computers in fictie al dermate normaal dat zijn verhalen er nog altijd actueler door zijn dan vele van andere auteurs die schrijven anno 2015.

Vervelend
Algemeen heeft deze verhalenbundel mij vooral verveeld. Ik denk dat Vandecasteele beter is in romanvorm (zijn roman ‘Massa’ vond ik super). Hij heeft namelijk tijd nodig om op dreef te raken. Eens hij op dreef is, ontstaat er een geweldig ritme. Maar in zijn kortverhalen kan dit niet ontstaan. De langere kortverhalen waren volgens mij de beste, daar begon het ritme te komen. Maar dan was het weer gedaan, op naar het volgende saaie begin van een volgend verhaal.

Vandecasteele probeert ook veel humor te gebruiken, en toegegeven, soms is die raak (vb. in een heel leuk gesprek over de talloze messiassen op de godsdienstmarkt te vinden: "'Ik wist niet eens dat messias een meervoud had.’ Zij: ‘Ja, dat moet wel, maar ik twijfel tussen messiassen of messiae.'" Maar vaak is de humor niet goed, en dan is het pijnlijk, dan heeft hij er niet genoeg aan gewerkt, of niet genoeg geschrapt.

En zo was het ook met de verhalen in het algemeen. In het begin was ik nog nieuwsgierig, maar na een tijd had ik zoiets van: ‘Ok, ik heb nu het zoveelste depri verhaal met seks gelezen over mensen zonder zingeving in hun bestaan. So what?’ Dat is het overheersende gevoel dat achterblijft na het lezen van deze bundel. Ik kreeg er een beetje Houellebecq-gevoel van: zinloze cult-depri.

Vandecasteele heeft met deze bundel een doorbraak als auteur gekend - gelukkig maar, want daardoor hebben we ‘Massa’ voorgeschoteld gekregen. Maar deze kortverhalen zijn voor mij absoluut geen doorbraak.

Gelezen door: Matthias Schelfhout (1 boeken)

Citaat: "De buitenwipper laat ons binnen, want ondanks de bloedneus blijven we blank."

Ik heb dit boek graag gelezen omdat de schrijver ervan zeer graag met humor speelt. Het geeft een extra toets aan het verhalen door er af en toe eens een echte billenkletser tussen te gooien. Anderzijds bestaat dit verhaal uit 10 kortverhalen wat ervoor zorgt dat het best lastig is om enige structuur in het verhaal te vinden. Het is wel zo dat de kortverhalen overlappende onderwerpen hebben maar ik mis toch een verhaallijn en wat diepgang. Zeker de laatste van die 2. Sommige verhalen begonnen zeer veelbelovend maar kwamen in dezelfde sleur als de andere, het verhaal verloor zijn uniek aspect. Dit is jammer want bij kortverhalen verwacht je toch dat ieder verhaal een andere diepgang heeft. Maar het is wel zo dat Vandecasteele een talentvolle en humoristische schrijver is waarvan ik nog veel toekomstige boeken verwacht.