Sapiens - Een kleine geschiedenis van de mensheid

Gelezen door: Fons Mariën (201 boeken)

Ondertitel van dit boek is 'Een kleine geschiedenis van de mensheid' en dat maakt al veel duidelijker. De auteur is een Joods professor geschiedenis in Jeruzalem. Hij vertelt in grote lijnen de geschiedenis van de mensheid, beginnend bij de mensapen en de opkomst van de homo sapiens.

Hoewel het begin chronologisch is (met de cognitieve revolutie en de agrarische revolutie) wordt het verhaal al gauw meer thematisch. Want een netjes chronologische geschiedenis van de mensheid is dit niet. Veeleer probeert hij de grote lijnen en de grote kantelmomenten in deze geschiedenis op te zoeken en te verduidelijken, te verklaren. De auteur gaat daarbij kritisch te werk, zet bijv. verschillende theorieën naast elkaar. Zo bijv. over de vorming van (wereld-)rijken, de rol hierin van gemeenschappelijke mythen (zoals godsdiensten). Verder heeft hij het over de ontdekkingsreizen, de wetenschappelijke revolutie sinds 1500 in het Westen, de industriële revolutie enz.

Zijn blik is niet uitsluitend op het Westen gericht, maar houdt bijv. ook China en de Zuid-Amerikaanse beschavingen in. Maar uiteindelijk zijn het wel de wetenschappelijke en economische evoluties in het Westen die mondiaal overheersend worden. Hier en daar zijn er wel hiaten, ik denk aan de evolutie van het politiek systeem in Westerse landen tot een democratie en de rol van de Franse revolutie hierin, die niet uitgebreid behandeld worden. Maar vaak stelt hij wel de juiste vragen, ook bij de huidige uitdagingen van de mensheid (de ecologische met name, maar ook de biomedische vraagstukken i.v.m. experimenten die de aard van de sapiens kunnen wijzigen op termijn - denk aan Brave New World van Huxley waar hij ook naar verwijst).

Op enkele punten vind ik de auteur niet correct (met name over de vrijzinnigheid en het liberalisme) maar overwegend is dit een heel leerzaam boek.

Gelezen door: Bart Verdeyen (642 boeken)

Citaat: "De evolutie heeft bijvoorbeeld genotgevoelens ingebouwd als beloning voor mannelijke wezens die hun genen verspreiden door middel van seks met vruchtbare vrouwtjes. Als seks niet gepaard ging met genot, zouden maar weinig mannetjes de moeite doen. Tegelijk zorgde de evolutie dat die genotgevoelens vrij snel wegtrokken. Als orgasmen eeuwig zouden duren, zouden de dolgelukkige mannetjes sterven van de honger wegens gebrek aan belangstelling voor eten en ze zouden niet de moeite nemen om nog meer vruchtbare vrouwtjes op te scharrelen."

In dit boek neemt Harari de lezer mee op een reis door de geschiedenis van de mensheid. Op een bevattelijke wijze beschrijft hij het ontstaan van onze soort. De Homo sapiens overleefde zijn concurrenten en schakelde ze één voor één uit. Daarna werd hij de heerser over de andere wezens. De vragen die Harari opwerpt, zijn fundamenteel: Wie zijn we; waar komen we vandaan en waar gaan we naartoe? Dit boek bevat de zeldzame eigenschap dat je na afloop met open mond blijft zitten. De geboden antwoorden zijn zeer provocerend en zinderen lange tijd na. Dit boek moet je gelezen hebben!

Gelezen door: Noël Gybels (582 boeken)

Ik heb eerst de diverse commentaren over dit boek gelezen o.a. op Goodreads, omdat ik altijd wat wantrouwig sta tegenover bestsellers. Eigenlijk zou je eerst een geschiedenisreeks zoals de Sesam Encyclopedie moeten verwerken (jaren geleden gedaan als studeerbasis) om daarna deze kijk op de mensheid aan te pakken. De auteur biedt een verfrissende serie denkbeelden aan over de mens en zijn evolutie door de eeuwen heen. Allerlei meningen van deze historicus zetten beslist aan tot nadenken over ons gedrag en vooral over de manier waarop wij de wereld aan het verknoeien zijn. Ik begin nu aan Homo Deus en hoop ook daaruit een en ander op te steken.